NZa moet bij fusie naar familie luisteren

De Nederlandse Zorgauthoriteit (NZa) heeft bij de beoordeling van een grote fusie in West-Friesland juridisch niet goed gewerkt door niet te willen luisteren naar de bezwaren van een familievereniging. Dit oordeelt het College van Beroep voor het bedrijfsleven (CBb). De hoogste rechter in dit soort zaken, vergelijkbaar met de Hoge Raad. De uitspraak versterkt de positie van cliëntvertegenwoordigers bij fusietrajecten en kan daarmee landelijke repercussies hebben.

De fusie tussen LeekerweideGroep  (instelling voor gehandicaptenzorg) en Wilgaerden (instelling voor thuiszorg en ouderenzorg) werd door de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa) in oktober 2019 goedgekeurd. Naar nu uit het oordeel van het CBb blijkt, heeft de NZa daarbij buiten de betrokken familievereniging gerekend. Volgens de NZa had deze vereniging geen eigenstandige rol in de beoordeling van de fusieplannen. Om die reden werd de familievereniging door de NZa niet ontvankelijk verklaard in haar bezwaren tegen de fusie.

Anders gezegd: de NZa vond dat ze inhoudelijk gezien helemaal niet naar de familievereniging hoefde te luisteren omdat ze formeel geen partij was. Daarbij ging de NZa er gemakshalve vanuit dat de belangen van de familievereniging parallel liepen met die van de cliëntenraad. De familievereniging nam hier geen genoegen mee en stapte naar het CBb. Het CBb oordeelde op 9 februari dat een familievereniging  op grond van Wet marktordening gezondheidszorg (Wmg) wel degelijk als belanghebbende bij een fusieproces moet worden aangemerkt. De NZa had dan ook de bezwaren zonder meer moeten meewegen bij de beoordeling van het fusieverzoek.

Deze uitspraak is belangrijk voor de positie van familieverenigingen ten opzichte van formele cliëntenraden: het heeft volgens de media de positie van zogeheten ‘derde belanghebbenden’ bij fusietrajecten versterkt. Zie bijvoorbeeld hoofdredacteur Philip van der Poel in Skipr op 22 februari 2021.  Dit is van belang voor de gehandicaptenzorg, waar cliëntvertegenwoordigers vaak nauw betrokken zijn. Niet alleen via de cliëntenraden, maar ook via een familievereniging in het geval deze er is.

Deze uitspraak van het CBb heeft volgens van der Poel ook een bredere betekenis. Fusies in de zorg zouden over meer moeten gaan dan alleen bedrijfsmatige en economische omstandigheden. Om die reden zouden burgers meer betrokken moeten worden bij de oordeelsvorming. Blijkens de uitspraak van het CBb biedt de Wet marktordening gezondheidszorg hier een juridische grondslag voor.

Het CBb heeft de NZa opgedragen binnen drie maanden alsnog een inhoudelijk uitspraak te doen. We wachten dat graag af. Indien NZa het bezwaar weer afwijst en daar naar het oordeel van de Familievereniging en KansPlus geen goede redenen voor zijn zal niet geschroomd worden opnieuw naar het CBb te stappen. Wat in ieder geval duidelijk is geworden dat een Familievereniging in een rechtsprocedure serieus genomen behoort te worden.

Opvallend is dat in een recentelijk gepubliceerde uitspraak van de Governancecommissie Gezondheidszorg iets vergelijkbaars plaatsvond in een geschil tussen de zorgaanbieder en een familievereniging over goed bestuur en toezicht. De Governancecommissie toetst de gang van zaken binnen een instelling uit het oogpunt van goed bestuur en toezicht door de Raad van Bestuur en de Raad van Toezicht. In tegenstelling tot de mening van de zorgaanbieder besloot de Governancecommissie de familievereniging “ontvankelijk” te verklaren en dus tot de procedure toe te laten als belanghebbende partij (naast de cliëntenraad).

Tijdens deze processen heeft KansPlus de familieverenigingen, die lid zijn van onze vereniging, bijgestaan met adviezen. De procedure tegen NZa is in de laatste fase richting CBb begeleid door Advocatenkantoor KienhuisHoving. Het Innovatiefonds van KansPlus stelde daar op grond van het criterium juridische innovatie subsidie voor beschikbaar.

Sectorplan Gehandicaptenzorg: Wat als?

Verschillende prognoses laten zien, dat met de opkomst en verspreiding van nieuwe virusvarianten, de toch al zeer grote druk nog meer kan gaan oplopen. We moeten ons schrap zetten dat in de komende periode mogelijk een ongekend zwaar beroep op de zorgverlening in alle sectoren wordt gedaan. Op basis van het tijdelijke landelijke beleidskader zullen lastige beslissingen genomen moeten worden, om ten tijde van een ernstige crisis, de kwaliteit en ondersteuning terug te brengen tot een minimaal niveau. Zodat de zorg en dienstverlening binnen de acute en niet acute zorgketen mogelijk blijft.

De zogenaamde fase 3 doet zich voor als alle capaciteit benut is, alles maximaal opgeschaald en afgeschaald is en de samenwerking tussen zorgaanbieders zorgbreed volledig en maximaal benut is.

Het doel van het sectorplan GHZ is om op landelijk niveau aan te geven wat belangrijke factoren zijn voor de gehandicaptenzorg tijdens zo’n ernstige crisis (fase 3 pandemie). Ook is het sectorplan GHZ een hulpmiddel voor zorgaanbieders GHZ om in aanloop naar fase 3 zowel lokaal als regionaal afspraken te maken om adequaat te handelen zowel in de voorbereidende fase als tijdens  fase 3 van de COVID pandemie.

Het is belangrijk dit sectorplan te bespreken en lokale afspraken te maken in uw cliënten- en verwantenraad of familievereniging.

Hieronder kunt het Sectorplan Gehandicaptenzorg downloaden, evenals twee bijlagen.

Sectorplan_Wat Als_2021_DEF

Bijlage 1 Medisch handelen NVAVG tijdens fase 3

Bijlage 2 Afwegingskader fase 3 gehandicaptenzorg VVN

 

VraagRaak in 2021: waarvoor kunt u bij ons terecht?

Het nieuwe programma VraagRaak 2021 met een divers aanbod aan workshops en cursussen waar uw raad of vereniging gebruik van kan maken, kunt u hier lezen. Omdat fysiek ontmoeten nog niet altijd mogelijk is, bieden we ook digitale workshops aan.

Workshops worden minstens eenmaal per jaar centraal aangeboden. Ook kunnen de workshops op locatie gegeven worden. Dit geldt ook voor de cursussen die minstens twee maal per jaar centraal worden aangeboden. Kijk in de agenda op www.vraagraak.nu voor de al ingeplande workshops voor de periode februari tot en met mei of voor een overzicht van de mogelijkheden op bladzijde twaalf van het bijgevoegde programma.

We geven workshops en cursussen ook op maat over een onderwerp wat bij u speelt en we geven advies en ondersteuning.

Heeft u vragen naar aanleiding van het programma 2021 of wilt u een workshop of cursus volgen? Mail naar vraagraak@kansplus.nl of bel met het Kennis- en adviescentrum van KansPlus/VraagRaak via 030-2363750 (van maandag t/m donderdag van 10.00 uur tot 13.00 uur).

Op dit moment heeft de coronacrisis nog steeds veel invloed op het dagelijks leven van mensen met een beperking. Het is daarom heel belangrijk dat zij en hun naasten over de maatregelen kunnen meedenken, adviseren en meebeslissen. Zelf, of via de cliënten- of verwantenraad. Samen met het LSR maakte KansPlus/VraagRaak een Handreiking ‘Medezeggenschap in crisistijd: over de rol van lokale cliënten- en verwantenraden in crisistijd’. Kijk hier voor meer informatie over het gratis downloaden en bestellen van de handreiking.

Wij hopen dat u met het aanbod van VraagRaak uw rol in de (mede)zeggenschap nog beter kunt uitvoeren. Wij ontmoeten u graag in 2021.

Corona: VraagRaak is er ook nu voor voor u

Deze pagina wordt regelmatig aangepast met actuele informatie. Laatste update: dinsdag 6 april

Op 1 april hebben we samen met Ieder(in), NVAVG, VGN en AAW in een brief aan het ministerie van VWS de noodzaak aangegeven om thuiswonende mensen met een Wlz- indicatie voorrang te geven in de vaccinatievolgorde.

Zoals we eerder meldden heeft KansPlus op 2 maart, samen met Ieder(in), Patiëntenfederatie Nederland en Per Saldo een bestuurlijk overleg gehad met Minister de Jonge van VWS.

Wij hebben nogmaals aangedrongen op het met grote snelheid en met voorrang vaccineren van mensen met een verhoogd gezondheidsrisico vanwege een beperking of chronische aandoening. Wij hebben specifiek aandacht gevraagd voor:

  • Mantelzorgers die een onvervangbare rol hebben in de dagelijkse veiligheid en bestaanszekerheid van mensen die zelf niet gevaccineerd kunnen worden.
  • Mensen met een medische indicatie (18 tot 60 jaar) die niet vallen in de 7 patiëntengroepen die met de wijziging van het vaccinatieschema begin februari naar voren zijn gehaald. Prioriteit voor mensen met aandoeningen die eenzelfde of vergelijkbaar hoog risico hebben als de 7 hoog risicogroepen met een medische indicatie.
  • Mensen die al bijna een jaar in thuisisolatie zitten en zichzelf, partner en kinderen verregaande beperkingen opleggen met betrekking tot onder andere werk en onderwijs.
  • Mensen die vanwege hun immuunsysteem of door de medicatie die zij moeten gebruiken (mogelijk) niet gevaccineerd kunnen worden.
  • Jongeren van 16 of 17 jaar met een verhoogd medisch risico die vooralsnog niet voorkomen in het vaccinatiebeleid.

Minister Hugo de Jonge spreekt (met voorbehoud van voldoende levering van vaccins) de verwachting uit dat alle mensen met een medische indicatie voor de zomer gevaccineerd zijn.

Regelmatig hebben we video-bijeenkomsten met onze leden om de huidige stand van zaken te bespreken en om hen te informeren over diverse aspecten rondom corona. De laatste bijeenkomst was op 31 maart.

Hieronder vindt u de antwoorden van de vragen die besproken zijn tijdens eerdere bijeenkomsten in 2021.

24 februari: u kunt de vragen en antwoorden hier nalezen.
27 januari: u kunt de vragen en antwoorden hier  nalezen.

We proberen de informatie zo actueel mogelijk te houden, maar doordat de ontwikkelingen snel gaan kan het zijn dat bepaalde antwoorden niet up- to-date zijn.

Voor vragen of het delen van uw ervaring kunt contact opnemen met het Kennis- en adviescentrum van KansPlus/VraagRaak. U kunt ons bereiken:

  • Telefonisch van maandag tot en met donderdag van 10.00 uur tot 13.00 uur via 030-2363750.
  • via het formulier op deze pagina
  • via e-mail naar advies@kansplus.nl.

Wij houden u op de hoogte van actuele ontwikkelingen via de KansPlus website www.kansplus.nl , de VraagRaak website www.vraagraak.nu en via de sociale media van KansPlus.

Actuele informatie is ook te vinden op:

  • de website van koepelorgansiatie Vereniging Gehandicaptenzorg Nederland (VGN) via deze link
  • het Kennisplein gehandicaptensector via deze link
  • de website van Vilans, de landelijke kennisorganisatie voor de langdurige zorg via deze link
  • de website van Naar Keuze voor vragen en antwoorden over de gevolgen en regelingen voor PGB-houders en wooninitiatieven via deze link
  • de website van Per Saldo voor vragen en antwoorden over de gevolgen en regelingen voor PGB-houders via deze link
  • de website van de rijksoverheid via deze link
  • de web site van het RIVM via deze link
  • via ww.steffie.nl in makkelijk nederlands